 |
CINEMA |
|
Cinema of Albania
The Cinema of Albania had its start in the years 1911-1912.
The first public showings began in the cities of Shkodër and Korçë; these showings were of foreign films. The first Albanian films were mostly documentaries, the first film being about the Manastir Congress that sanctioned the Albanian alphabet in 1908.
After World War II, the communist government of the state founded the Albanian Film Institute in 1945, which became Kinostudia Shqipëria e Re in 1952. This was followed by the first Albanian epic film, Skënderbeu, a cooperation with Soviet artists chronicling the life and fight of Albanian national hero Gjergj Kastriot Skanderbeg. The film won an award from the Cannes Film Festival. Two other known films from the time are Fëmijët e saj (Her sons) and Tana.[citation needed]
In the 1960s, films concentrated mostly on the subject of the World War II occupation of Albanian by Italian and German armies and the fight for liberation. The movies had strong positive connotation towards the communist partizans and bad connotation toward the forces of Balli Kombëtar, and they are viewed as state propaganda. Some of the directors of the time were Dhimitër Anagnosti, Viktor Gjika, Gëzim Erebara, and Piro Milkani.
In the 1970s, there was a drastic reduction in the number of imported movies as a result of the cultural and political isolationist campaign by the state. This resulted in an increase of production in movies to five or six a year early on and up to 8 or 10 a year by the end of the decade, peaking at 14 movies a year in the 1980s. The genre of movies was also diversified to include dramatic as well as family and children movies. Two the movies of the time were Beni ecën vetë, directed by Xhanfize Keko in 1975, and the comedy Kapedani, directed by Fehmi Hoshafi and Muharrem Fejzo in 1972. A new cadre of directors of the time was composed by Rikard Ljarja, Sajmir Kumbaro, Ibrahim Muçaj, Kristaq Mitro, and Esat Mysliu. This period also marked the start of artistic and made-for-TV movies such as Udha e shkronjave, a movie directed by V. Prifti in 1978.
Some of Albanian movies made during the 1980s were Ballë për ballë; directed by Kujtim Çashku and Pirro Milkani in 1979; Dora e ngrohtë, directed by Kujtim Çashku in 1983; Agimet e stinës së madhe, directed by Albert Minga in 1981; Kohë e largët, directed by Spartak Pecani in 1983; and Tela për violinë, directed by Bujar Kapexhiu in 1987.
In the 1970s and 1980s, there were also 20-40 documentaries produced that dealt in cultural elements as well as propaganda. This period also saw the birth of animated films, with Zana dhe Miri by V. Droboniku and T. Vaso in 1975; animated films numbered around 16 a year.
These cinematic works were the result of a great cooperative effort by the Kinostudia, various directors, writers, composers, actors as well as influences by the state that formed an entire industry. By 1990, about 200 movies had been produced. By the end of the 1980s, Albania had over 450 theaters. However, most of the equipment was aging and disintegrating.
Postcommunist films
During the 1990s, the change of the communist form of government to a more democratic one led to a big change in the Albanian cinema. The big conglomerate Kinostudia of old was broken up into several smaller studios, movies started to be produced in private studios by the old directors and even some foreign ones, but in conjunction with the new National Center of Cinematography (Qendra Kombëtare e Kinematografisë).
Although new movies are being produced, many Albanians have returned to watching and enjoying the old movies, now shown on the various private television stations. The old propagandistic elements are now more a source of comedy than hate, and the early style is much appreciated.
Some of the most acclaimed recent movies include Kolonel Bunker, Slloganet, Dasma e Sakos, Tirana Year Zero, and Porta Eva.
In the late 1990s, many new cinema theaters were built, especially in the bigger cities (such as MILLENEUM in the capital city of Tirana) that mostly show western and more prominently American movies.
LIST OF FILMS
1941
Bijtë e shqipës së Skenderbeut
Mihallaq Mone
Documentary
Made during the Italian occupation
1942
Ari i zi
Mihallaq Mone
Documentary
Made during the Italian occupation
Ullishtat e Vlorës
Mihallaq Mone
Documentary
Made during the Italian occupation
1943
Takimi në liqen
Mihallaq Mone
Documentary
Made during the Italian occupation
1947
Manifestimet e 1 majit
Alba-Film Tirana
1949
1 Maj 1949
1952
Kongresi i 3 i PPSH
Nepër vendin tonë-kino zhurnali nr. 1
Pusi 542
1953
Betimi i popullit shqiptar para Stalinit të madh
1954
10 vjetori i lavdishëm
1955
Pushime të gëzuara
Urime shokë studentë
1956
Alpinistët në Korab
Cerriku
Kongresi i Partisë sonë
Letër nga fshati
Musafirë të shtrenjtë
Në festivalin e Warshavës
Nëntori ynë
Përgatitje rreshtore
Pranverë e nëntë
Riatdhesimi i ushtarëve grekë
1957
Çfarë duhet të dimë për Plasjen
Festa e madhe
Floriri i verdhë-duhani
Futboll: Shqipëri-Gjermani
Kinozhurnali-11-12-13: Pse kështu
Përfaqësonjësit e popullit vëlla kinez midis nesh
1958
Ari i bardhë
Bukë
Dritë mbi Shqipëri
Në shtigjet malore
Një ditë në Apolloni
Si të mbrohemi nga tuberkolozi
Takim vëllazëror
Të ruajmë shëndetin
Të ruhemi nga zjarri
Vizitoni Shqipërinë
1959
Dyluftim me flakët
Festa e shëndetit, forcës dhe bukurisë
Këndojmë e vallzojmë
Kënga e Rozafës
Kronika nr. 1-nga vizita e Nikita Hrushovit në Shqipëri
Kufitari
Lulzo Shqipëri
Më kot e kini
Mik në Berlin
Misëri
Ne u dashuruam me Shqipërinë
Qyteti i 1000 dritareve 1960
Aleksandër Moisiu
Ansambli i këngëve dhe valleve
Divjakë 2
Fusha e rilinduar
Kurora e gjelbër
Në duart tuaja
Në gjurmët e shekujve
Vallëzimi i shqipeve
Zëri i paqës
1961
Debatik
Gjithmonë fitimtarë
Jubileu i lavdishëm
Kalitja
Nën flamurin e M-L
Në prag të festës
Ngadhnjimtarë në çdo betejë
Për fitore të reja
Pranverë fitoresh
Program madhështor
Reportazh nga Kurbneshi
1962
Me peshkatarët tanë
Vllazërit Tare
1963
Djali nga Korea
Kujdes nga lëndët që përdoren kundër dëmtonjësve në bujqësi
Lulëzon fshati ynë
Me minatorët e Pishkashit
Më shumë prodhime nga toka
Mijëra vjet më parë
Motive vallesh popullore
Nepër Algjeri dhe Marok
Nepër Shqipëri
Në shërbim të shëndetit
Sy shqiponjë
Tregim për njerzit e punës
1964
Anës së Drinit
Drejt përmisimit të blegtorisë
Gurët dekorativë
Heshtje që flet
Krah për krah
Kronikë ngjarjesh
Kur vjen nëntori
Në rrugën e përparimit
Një ditë në kompani
Qemal Stafa
Rini heroike
Takime në Xhakarta -Indonezi
Teatri ynë
1965
Cirk
Në praktikë me studentët natyralistë
Në rjedhën e jetës
Marianthi Qemo-Xhako
Documentary
Alba-Film Tirana
Njerzit dhe veprat
Përse mendojnë këto male
Policia popullore në shërbim
Posta kufitare
Takim me Arbreshët
Vangjush Mio
Vitet e para
Zbuluesit në stërvitje
1966
Ata nuk vdesin
Çajupi
Fitimtarët
Kënga të buçasë
Kjo është toka jonë
Maleve me dëborë
Me forcat tona
Miqësi e madhe unitet luftarak
Ndre Mjeda
Në sharat e Sopotit
Plehrat organike
Poema e të njëzetmijve
Shkolla e fshatit malor
Taracat në bjeshkë
Të parët në rrugën e kolektivizimit
1967
Ato çajnë përpara
Biri i Partisë
Duel I Heshtur
Gra heroike shqiptare përpara
Inciativa krijuse e masave
Lart flamujt e kuq
Letër nga mjeku i Kuçit
Më tepër ujë për tokën
Miqësi revolucionare
Në gjurmët partizane
Rritje
Të fala nga fshati
1968
90 vjetori i Lidhjes së Prizrenit
Dita e pionerit
Horizonte te hapura
Kalitemi nepërmjet aksioneve
Këngët e të vegjëlve
Lart flamujt e aksioneve
Mbresa vullnetarësh
Ne mbrojmë Atdheun Socialist
Në ndihmë të koperativave malore
Për zhvillimin intensiv të lopës
Pusteci
Trim mbi trima
Vatra e flakës së madhe
Vrulli i mendimit krijues të masave
1969
25 vjetori i Kongresit të parë të BGSH
Ai është bir i klasës punëtore
Biri i Mirditës
Këngë e valle nga gurra popullore
Në kampin e pionerëve-Vlorë
Nepër rrugët e dritës
Nga festivali artistik i fëmijve
Njësiti guerril
Përmes terrenit të infektuar
Për një zhvillim më të shpejtë të shpendëve
Për rendimente të larta në misër
Perse bie kjo daulle
Reportazh nga Mirdita
Rruga jote, shok
Shkolla dhe praktika
Toka të përtërira
Vojo Kushi
1970
Tingujt dhe fëmijët
Productione Albanaises
Për mbrojtjen gjatë punës
Nga festivali i shtëpisë së fëmijës
Në turnet e natës
Në portin e Durrësit
Nepër kantieret e Hidrocentralit
Miq nga Vietnami heroik
Më shumë perime për popullin
Me ritmin e jetës
Kujdes
Kërkuesit e metaleve dhe Saldatorët
I teti ne bronz
Higjiena e ushtarit
Furra
Faqe e lavdishme e historisë sonë
Ekspozita e miqësisë së madhe
Drita e partisë
Artet figurative me temën e LNÇ
Aksion për ndërtimin e banesave
1 Maj 1970
10 ditë sulmi
1971
ABC...ZH
Viktor Eftimiu në Shqipëri
Udhëtim me detarët tanë
Toka dhe njerzit
Të njohim më mirë tokën bujqësore
Takim me artin revolucionar kinez
Shkolla dhe rrugët e jetës
Rruga e një brigade
Qytetet ilire
Punojmë, mendojmë, mësojmë
Prova e parë
Ninshi, fshat i ri socialist
Në shtëpinë e foshnjës
Në gjurmët e novatorëve
Mësimi për Linden
Më shumë mish për popullin
Mëngjeze lufte
Mbrohemi duke sulmuar
Malet me blerim mbuluar
Lajmëtari i festivalit
Kënga e re
Hapat e para
Gëzim me Vllehët
Ekspozita Shqipëria
Delegacioni i punëtorëve kinezë në vendin tonë
Bashkpuntorë me artistët
1972
Artistët kinezë në vendin tonë
Basketbollistja nr. 10
Bekim Fehmiu në Shqipëri
Delegacioni kinez i bujqësisë në vendin tonë
Delegacioni qeveritar korean në vendinë tonë
Duke filluar nga vehtja
Ekspozita e arteve figurative
Filloi një ditë e re
Gurë të çmuar
Jehonë këngësh
Jeta e një vepre
Kapedani
Kongresi i 6 PPSH
Kongresi i dytë Kombëtar i Studimeve Shoqërore
Kuvendet Ilire
Lashtësi e një qyteti
Me banorët e pyjeve tona
Me emrin tënd, Parti
Metalurgjia e zezë
Motive dibrane
Ndërgjegja
Para shfaqjes
Shkolla tingujt ngjyra
Shoku Enver Hoxha në rethin e Matit
Shqipëria turistike
Teatri krahinor i Prishtinës në Shqipëri
Tregim i sharaxhiut
Trenistët
Vëllezërit Topulli
Vështrim përmes mijëvjeçarëve
Yjet e neteve te gjata
1973
Brazdat Kristaq Dhamo
1 Maj 1973
Ata quheshin Arbër
Çervenaka
Deputeti
Dy endjet
Fierzë
Gjuha jonë
Këndojnë fëmijët tanë
Këndon Tefta Tashko Koço
Krevati i Perandorit
Mimoza llastica
Mozaik këngësh dhe vallesh kosovare
Nëna partizane
Nepër fushat e futbollit
Nepër unazën e metalurgjikut
Operacioni Zjarri
Perla e Jugut
Sukses i merituar
Urbanistika e fshatit tonë
Uzinë dhe shkollë
Vajza Pukjane
Vetëgroposja
1974
Ansambli ynë në Kore
Documentary
Arti i punimit në dru
Arti shqiptarë në shekuj
Brigada e 19-të sulmuese
Brigada e shtatë e vegjëlisë
Cuca e maleve
Duke kërkuar pesëorëshin
Duke përdorur rrezatimet bërthamore
E vërteta mbi fenë
Gjithmonë në rritje
Kënga partizane
Kujdes zjarri
Lufta për bukën
Me ndërtuesit e një vepre
Midis miqëve të shtrenjtë
Miq në festën tonë
Misrat hibride
Monumentet e natyrës
Muslim Peza
Nepër rrugët e një qyteti
Ngjall liri brigada jonë
Një firmë e hekurt
Përjetërsi
Pranë hapave të para
Qyteti më i ri në botë
Rozafat
Rruge te bardha
Shpërthimi
Shtatori në trase
Shtigje të luftës
Sulmon kudo me furi
Trofetë e fitoreve
Viti 1924
1975
*1000 pse?
Ansambli i Korçës në Kosovë
Artilerija e xhepit
Bakri ynë
Beni Ecën Vetë
Drama
Brigada
Cifti i lumtur
Derri fabrikë mishi
Dhëmbët dhe shëndeti
Drenazhimi i tokës
Duart e arta të racionalizatorëve
Fierza ushton
Flora shqiptare
Gëzimi në sytë e nënës
Gjithmon në reshta
Gjurmë lirie
Jeta e përmendoreve
Kur hiqen maskat
Kursim, kursim, kursim
Lulet dekorative
Me amatorët e fshatit
Mjekja e fshatit
Në fillim të verës
Në gjurmët e një tradite
Në prag të një përvjetori
Për popullin, me popullin
Pranë jetës, pranë njerzëve
Qylymat tanë
Reportazh nga Këmishtaj
Reportazh nga Tropoja
Roje vigjilente
Rruga e suksesit
Rrugicat që kërkonin diell
Sa më shumë naftë Atdheut
Shkolla jonë
Shtegtim montatorësh
Traktoristja
Udhëtim në pranverë
Vajza me pata
Vatër dijesh, vatër lirie
Vullnetarët në metallurgji
Zana dhe Miri
1979
Ballë për Ballë
1980
Aleksandër Xhuvani
Ansambli i valleve popullore Eleni Caulli
Besniku i Partise
Bijtë e heroinës
Burim i madhë kursimesh
Dëshmorët e monumenteve
Dhimbje midis dy brigjeve
Ditë vjeshte në Plasë
Eksperienca e Buçimasit
Ekspozita Shqipëria sot
Fontana e pusit C-37
Gëzhoja e vjetër
Intendanti
Karl Gega
Karnavalet
Ku burojnë meloditë
Mbrojtja në punë
Mëngjeze të reja
Minerale dhe metale për export
Mjeshtret e vogla gjimnaste
Mozaikët
Ne cdo stine
Në prag të jetës
Një gjeneral kapet rob
Një ndodhi në port
Nusja
Para së gjithash sigurimi teknik
Partizani i vogël Velo
Pas vdekjes
Piktura shqiptare në mesjetë
Qitëset
Riatdhesimi i ushtarëve grekë
Riza Burja
Sketerre 43
Traditat tona në lundrim
Ylli i të trembëdhjetëave
1981
Arbëreshët
Avni Rustemi
Banesat popullore
Dita e parë e emrimit
Djaloshi prej dëbore
Fëmijët tanë një këngë e bukur
Gëzofrat tona
Gjurmë në kaltërsi
Jeta buzë liqenit
Jeta e një tribuni
Kërcënimi
Kur xhirohej një film
Lufta për jetën
Me alpinistët e vegjël
Në prag të lirisë
Në skenat e Francës
Në udhët e vitit 2010
Një natë pa dritë
Plaku dhe hasmi
Shoku ynë Tili
Shtëpia jonë e përbashkët
Si gjithë të tjerët
Thesari
Tokat e thata
Udhëve të hekurta
Veshjet popullore shqiptare
Volejbollistet koperativiste
1982
Besa e kuqe
Bishti
Blerim në bregdet
Dy gosti
Edhe thërrimet janë bukë
Flaka e maleve
Kryengritjet e mëdha
Muzeu Historik Kombëtar
Në ditët e pushimit
Nëntori i dytë
Në unitet të çeliktë
Nga bullonat te makineritë dhe fabrikat komplekse
Një ditë në Kutalli
Njeriu i mirë
Një vonesë e vogël
Novatorët e drurit
Përvoja e Vrinës
Qortimet e vjeshtës
Rruga e lirisë
Shokët
Shtypi ynë i luftës
Vellezer dhe shoke
1983
Apasionata
Kristaq Mitro and Ibrahim Muçaj
Romantic drama
Kohë e largët
Bijtë e rrugicave të kalldrëmta
Bilbili mëndjelehtë
Brigada novatore
Dora e ngrohtë
Dritat e qytezës
Duar dhe zemra bashkuar
Energjetika
Enver Hoxha, tungjatjeta
Fundi i një gjakmarrjeje
Gjithmon zgjuar
Gracka
Nepër ditarët e luftës
Një emër midis njerzëve
Pishtarë të dritës në Kosovë
Roskidë
Të përjetshëm midis nesh
Tetori i këngëve
Zogu pushbardhë-1
Zogu pushbardhë-2
1984
Arti mesjetar
Asim Vokshi
Çdo vijë një vizatim
Dasma e shtyrë
Ditë në trasë
Ditë plot diell
Djemtë e Valiasit
Dje pa diell, sot pa natë
Drejt frymëzimeve
Duaje emrin tënd
Endërr për një karrikë
Eposi i kreshnikëve
Fejesa e Blertës
Fushë e blertë fushë e kuqe
Gjrmë në dëborë
Helmës
I çoni fjalë nënës
Kur flasim për poezinë
Kush vdes në këmbë
Letër nga Komani
Lumi i jetës
Lundrimi i parë
Militanti
Nata e parë e lirisë
Në rrugë të reja
Një jetë pranë njrëzve
Njeriu prej bore
Nxënsit e klasës sime
Piku
Po lufton Idriz Seferi
Pranvera dy hapa pranë
Pritje dhe takime miqësore
Shirat e vjeshtës
Shkolla rrëz Alpeve
Shokë të një skuadre
Taulanti kërkon një motër
Toka të begata
Troku
Vendimi
1985
Asgjë nuk harrohet
Bashkëkohësit
Bashkëqytetari ynë
Brigjeve të Prespës
Dimri dhe fëmijët
Fanfara e të vegjëlve
Fidanishtja e ushtrisë
Gurët e shtëpisë sime
Hije që mbeten pas
Ju përshëndes
Kur nis një këngë
Manifestim i madhë
Me flamujt e Enverit
Melodi e pandërprerë
Mondi dhe Diana
Në prag të jetës
Pranverë e hidhur
Rekuiem
Të mos heshtësh
Te paftuarit
Tre njerëz me guna
1986
Bardhë e zi
Bilbil Matohiti
Dhe vjen një ditë
Dy herë mat
Fillim i vështirë
Fjalë pa fund
Gabimi
Guri i besës
Kronikë e atyre viteve
Kur hapen dyert e jetës
Kur ndahesh nga shokët
Laçi qytet industrial
Një jetë më shumë
Rrethimi i vogël
Rron Enveri rron Partia
Rron o rron e s'vdes shqiptari
Shqipëria në festë
Spartakiada
Tiktaku i fundit
Tokë e njerëzve të rinjë
Tri ditë nga një jetë
1987
Binarët
Botë e padukshme
Drita e diturisë
Eja!
Familja ime
Fizika bërthamore
Inciativa masave garanci për suksese
Këmishët me dyllë
Me blektorët
Me detarët e linjave të largëta
Në emër të lirisë
Një vitë i gjatë
Novatorët e portit
Përralle Nga e Kaluara
Pësëri Pranverë
Rrethi i kujtesës
Shtegtimi
Tela për violinë
Telefoni i një mëngjesi
Vrasje ne gjueti
Zëvendësi i grave
1988
Ariana
Babai i studentit
Bregu i ashpër
Flutura në kabinen time
Kënga Përmetare
Kështjella e këngëve
Misioni përtej detit
Muzikanti Arbër
Një i tretë
Një kohë tjetër
Pesha e kohës
Shkëlqimi i përkohëshëm
Shpresa
[[[Sinjali i dashurisë ]]
Stolat në park
Treni niset më shtatë pa pesë
Tre vetë kapërxejnë malin
Vija të bardha
1989
Djali elastik
Edhe kështu edhe ashtu
Historiani dhe kameleoni
Kush ishte vrasësi
Lumi që nuk shteron
Muri i gjallë
Njerëz në rrymë
1990
Balada e Kurbanit
Kujtim Çashku
Inxhinieri i minierës
Jeta në duart e tjetrit
Kronika e një nate
Ngjyrat e moshës
Një djalë edhe një vajzë
Pas takimit të fundit
Shpella e piratevet
Vetmi
Vitet e pritjes
1991
Bardh e zi
Enigma
Vdekja e burrit
1992
Pas fasadës
1993
E diela e fundit
Kush qesh i funditë
Qind për qind
Trëndafili magjik
1994
Një ditë nga një jetë
Plumbi prej plasteline
Të burgosurit e galerisë
1995
Antoni Athanas
Dashuria e fundit
Përdhunuesit
Shëmbja e idhujve
Vazhdojmë me Bethovenin
Vdekja e kalit
Zemra e nënës
1996
Kardinali i parë shqiptar
Ndodh edhe kështu
Sizifiana
1997
Bolero
Unë jam Ismail Qemali
1998
Gjiri i Panoramit
Kronikë '97
1999
Borxhliu |
